Split payment od 1 listopada – dla sprzedawcy i nabywcy

30/10/2019

Split payment od 1 listopada rodzi wiele pytań dla szerokiego grona przedsiębiorców. W tym artykule przybliżamy przystępnym językiem obowiązki, które ciążą zarówno na sprzedawcy, jak i na nabywcy. Za ich naruszenie grożą konsekwencje podatkowe oraz sankcje z kodeksu karno-skarbowego.

1 listopada 2019 r. znika mechanizm odwrotnego obciążenia w obrocie krajowym i wprowadza się, m.in. w jego miejsce, obowiązkowy mechanizm podzielonej płatności (tzw. split payment), który dotyczy towarów i usług wymienionych w nowym załączniku nr 15 do ustawy 11 marca 2004 r. o VAT (t.j. Dz.U. 2018 r. poz. 2174 ze zm., zwany dalej ustawą o VAT). Oznacza to, że do czynności wymienionych w tym załączniku należy zastosować prawidłową stawkę VAT.

Nowy załącznik nr 15 do ustawy o VAT zasadniczo obejmuje:

  • towary i usługi dotychczas objęte odwrotnym obciążeniem zgodnie z załącznikami nr 11 i 14 ustawy o VAT
  • towary dotychczas objęte solidarną odpowiedzialnością nabywcy zgodnie z załącznikiem nr 13 ustawy o VAT,
  • transakcje, których przedmiotem są części i akcesoria do pojazdów silnikowych, węgiel i produkty węglowe, maszyny i urządzenia elektryczne, ich części i akcesoria oraz urządzenia elektryczne i ich części i akcesoria.

W związku z zastąpieniem odwrotnego obciążenia w transakcjach krajowych mechanizmem podzielonej płatności zmieni się nie tylko sposób rozliczenia takich transakcji.

Zmiany dotyczą także:

  • nowych zasad dokumentowania transakcji objętych załącznikiem nr 15 ustawy o VAT oraz wprowadzenia sankcji za ich naruszenie. Jeśli wartość transakcji pomiędzy dwoma podmiotami (nie bierze się pod uwagę osób fizycznych nieprowadzących działalności) przekroczy 15 tys. złotych brutto (nie jednej faktury, a całej transakcji, jeśli płatności zostały rozłożone na etapy i/lub zaliczkowane) obowiązkowo na fakturze musi się znaleźć informacja o obowiązku płatności z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności – MPP). Dotyczy to transakcji, w których przynajmniej jedna pozycja na fakturze znajduje się w załączniku.
    Kwoty do 15 tys. można nadal regulować gotówką, przelewem tradycyjnym lub zastosować split payment dobrowolnie. Dobrowolne stosowanie wyłącza z solidarnej odpowiedzialności za podatek VAT od tej transakcji.
  • ograniczenia prawa do składania deklaracji kwartalnych przez podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług ujętych w ww. załączniku. Od stycznia 2020 osoby dokonujące dostawy towarów lub świadczenia usług z załącznika nr 15 do ustawy o VAT muszą składać deklaracje VAT miesięcznie.
  • zniesienia obowiązku składania informacji podsumowujących VAT-27.

Możliwa płatność zbiorcza za kilka faktur w systemie split payment.

Wraz z wprowadzeniem reżimu podzielonej płatności wprowadzono możliwość dokonywania zbiorczych przelewów w systemie split payment. Do tej pory nie były możliwe, ustawodawca wyszedł na przeciw potrzebom przedsiębiorców. Zbiorczy komunikat przelewu może obejmować wszystkie faktury otrzymane od jednego dostawcy lub usługodawcy. Faktury powinny być wystawione w okresie nie krótszym niż jeden dzień i nie dłuższym niż jeden miesiąc. Muszą zawierać kwotę odpowiadającą sumie kwot podatku wykazanych na tych fakturach. Natomiast zamiast informacji o numerze faktury podatnicy będą wpisywać okres, za który dokonywana jest płatność.

SPILT PAYMENT OD 1 LISTOPADA – z punktu widzenia sprzedawcy i nabywcy

Sankcje dla sprzedawcy za brak informacji na fakturze o obowiązku zapłaty z zastosowaniem split payment (przy transakcjach powyżej 15 tys.).

W przypadku stwierdzenia, że sprzedawca wbrew ustawowemu obowiązkowi nie umieści na fakturze adnotacji o konieczności zastosowania mechanizmu podzielonej płatności, będzie nakładana karę (tzw. dodatkowe zobowiązanie podatkowe). Jego wysokość to 30% kwoty podatku wykazanej na tej fakturze, przypadającej wyłącznie na  dostawę towarów lub świadczenie usług wymienionych w załączniku nr 15 do ustawy o VAT.

Oznacza to, że sankcja nie będzie obliczana od całego podatku wykazanego na konkretnej fakturze, a jedynie od podatku naliczonego od towarów i usług z załącznika nr 15. To dobra wiadomość, bo jedna faktura może obejmować różne towary i usługi.

Sprzedawca uniknie tej sankcji jeżeli nabywca (mimo braku adnotacji na fakturze) zapłaci mu za w mechanizmie podzielonej płatności. Tj. jeżeli VAT naliczony dot. towarów i usług z załącznika nr 15 trafi na rachunek VAT sprzedawcy.

Ta informacja dla sprzedawców jest jasna. Nawet jeśli zapomną wpisać na fakturze „mechanizm podzielonej płatności” to powinni szybko skontaktować się z nabywcą i ustalić z nim, żeby w ten sposób dokonał zapłaty. Sprzedawca może również wystawić korektę tej faktury. Nie ma też przeszkód by notą korygującą błąd skorygował nabywca.

Sankcje w VAT po stronie nabywcy.

Nabywca ma obowiązek zapłacić w systemie podzielonej płatności za fakturę, na której umieszczono zapis „mechanizm podzielonej płatności”. Jeżeli tego nie dokona, również na niego zostanie nałożone dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Wysokość jest taka sama – 30% kwoty podatku wykazanej na tej fakturze, przypadającej na dostawę towarów lub świadczenie usług wyłącznie z załącznika nr 15 do ustawy o VAT.

Sankcja nie zostanie zastosowana wobec nabywcy (który mimo ww. adnotacji na fakturze nie ustosunkował się), jeżeli sprzedawca rozliczył całą kwotę podatku wynikającą z tej faktury.

Sankcje w PIT i w CIT.

Nabywca, który zignorował ustawowy obowiązek i nie dokonał podzielonej płatności (zapłacił w zwykły sposób), nie będzie mógł zaliczyć tego wydatku w koszty uzyskania przychodów w podatkach dochodowych. Będzie to miało miejsce wyłącznie w sytuacji, kiedy faktura była prawidłowo oznaczona przez sprzedawcę, a mimo to nabywca dokonał zapłaty w inny sposób.

Kodeks karny skarbowy.

Wystawca faktury, który pomimo obowiązku nie umieścił na fakturze ww. oznaczenia „mechanizm podzielonej płatności” poniesie odpowiedzialność karną skarbową na podstawie art. 62 § 1 Kks. Na jego podstawie już obecnie sankcjonuje się przypadki wystawiania faktury w sposób nieprawidłowy.

W Kodeksie karnym skarbowym zostanie dodany nowy czyn zabroniony, polegający na niewywiązywaniu się przez podatników z obowiązku dokonania podzielonej płatności. Za popełnienie ww. czynu zabronionego ma być wymierzana kara grzywny do 720 stawek dziennych. W przypadku mniejszej wagi sprawca ma podlegać grzywnie jak za wykroczenie skarbowe.

Odwrotne obciążenie zupełnie zniknie z systemu VAT, ale nie znika solidarna odpowiedzialność nabywcy.

Obowiązkowy mechanizm podzielonej płatności obejmuje transakcje od 15 000 zł, ponieważ przy transakcjach poniżej tej kwoty nie ma obowiązku dokonania płatności przelewem. Z tego powodu pozostawiono instrument uszczelniający w tych obszarach, gdzie jest obrót towarami wrażliwymi. Mowa o solidarnej odpowiedzialności nabywcy za niezapłacony VAT dostawcy. Sprzedaż towarów i usług wymienionych w załączniku nr 15 do ustawy o VAT o wartości poniżej 15 tys. zł (również przy płatnościach gotówkowych) będzie objęta solidarną odpowiedzialnością nabywcy.
Warto zaznaczyć, że także przy transakcjach poniżej 15 000 zł będzie można zapłacić w systemie podzielonej płatności dobrowolnie. To rozwiązanie skutkuje wyłączeniem się z solidarnej odpowiedzialności.

Biuro rachunkowe Brach - kontakt

Kontakt

W razie pytań dotyczących naszych usług lub możliwości współpracy prosimy o kontakt elektroniczny, telefoniczny lub umówienie spotkania.



Adres

ul. Grochowska 178/184
04-357 Warszawa